محمد بن هندوشاه نخجوانى

318

دستور الكاتب في تعيين المراتب ( فارسى )

اين « 1 » معنى كرده چون بثبوت رسد آن موضع را نيز تصرف نمايد تا متصرف سابق بديوان آيد و تمسكات بعرض رسانيده اگر واجب الاستحقاق باشد واجب او را بر مال و بر متوجهات تعيين كرده مجرى و مقرر گردانيده آيد تا بعد ازين ببرات و تعيين ديوان استيفا نمايد و در مواضع مدخل نسازد و اگر مواضع بايرات املاك اربابى بوده باشد و مالك متوفى شده و وارثى نمانده كه ( * ) آن را « 2 » معمور و مزروع دارد و ببيت المال تعلق گرفته و شرعا بثبوت رسد بتيكجى بايرات از تصرف هركس كه به غير استحقاق شرعى داشته باشد انتزاع نموده آن را نيز با حوز ديوان بايرات گيرد و اگر موضع باير را مالك « 3 » شرعى موجود باشد « 4 » اما قدرت و استطاعت عمارت و زراعت نداشته و خواهان آنك آن را بفروشد « 5 » بتيكجى بايرات بمبلغى كه مقومان به قيمت عدل تعيين كنند بمال ديوان بخرد و داخل املاك ديوان گرداند اما چنان بايد كه بايع ببيع آن راضى باشد تا حيفى « 6 » و غبنى اتفاق « 7 » نيفتد و نعوذ بالله من ذلك بعد از آن مجموع اين « 8 » مواضع « 9 » را بر وجهى كه ذكر رفت مشروح ( * ) و مفصل « 10 » در دفترى

--> ( 1 ) - ت : ان . ( * 2 ) ت : حذف شده . ( 3 ) - آ ب : ملك . ( 4 ) - آ : حذف شده . ( 5 ) ث : بفروشند . ( 6 ) ب : حيقى . ( 7 ) - آ ت : حذف شده . ( 8 ) ت : ان . ( 9 ) ت : موضع . ( * 10 ) - ب : حذف شده .